కులగణన 2027 – బీసీల రాజకీయ భవిష్యత్తు…

భారత ప్రజాస్వామ్యంలో జనాభా లెక్కలు కేవలం సంఖ్యల సేకరణ కాదు. అవి పాలనకు పునాది. ఎవరు ఎంతమంది ఉన్నారు? వారి సామాజిక, ఆర్థిక పరిస్థితి ఏమిటి? విద్యలో వారి స్థానం ఎంత? ఉద్యోగాల్లో వారి ప్రాతినిధ్యం ఎంత? రాజకీయ అధికారంలో వారి వాటా ఎంత? వంటి ప్రశ్నలకు సమాధానాలు దొరికినప్పుడే సంక్షేమ విధానాలు, రిజర్వేషన్లు, ప్రాతినిధ్య వ్యవస్థలు వాస్తవ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా రూపొందించగలుగుతాం. అందుకే 2027 జనాభా లెక్కల్లో కులగణనను చేర్చాలన్న కేంద్ర నిర్ణయం భారత సామాజిక చరిత్రలో కీలక మలుపు.

2025 ఏప్రిల్‌ 30న కేంద్ర కేబినెట్‌ కమిటీ ఆన్‌ పొలిటికల్‌ అఫైర్స్‌ రాబోయే జనగణనలో కులాల లెక్కింపును చేర్చాలని నిర్ణయించింది. అనంతరం 2027 జనాభా లెక్కల నిర్వహణకు కేంద్ర మంత్రివర్గం రూ.11,718.24 కోట్ల వ్యయాన్ని ఆమోదించింది. 2027 జనాభా లెక్కలు రెండు దశల్లో జరగనున్నాయి. ముఖ్యంగా కుల వివరాలను రెండో దశ అయిన జనాభా లెక్కింపులో సేకరించనున్నారు.

ఇది సాధారణ పరిపాలనా ప్రక్రియగా చూడలేం. ముఖ్యంగా బీసీలకు ఇది దశాబ్దాలుగా ఎదురుచూస్తున్న ఒక చారిత్రక అవకాశం. ఎందుకంటే దేశ జనాభాలో బీసీల వాటా ఎంతన్నదానిపై ఇప్పటివరకు దేశవ్యాప్తంగా అధికారిక, సమగ్ర, సమకాలీన కులగణన సమాచారం లేదు. 1931 తర్వాత సమగ్ర కులగణన జరగలేదు. స్వాతంత్ర్యం అనంతరం జరిగిన జనాభా లెక్కల్లో ఎస్సీ, ఎస్టీలను మాత్రమే కుల ప్రాతిపదికన లెక్కిస్తూ వచ్చారు. ఈ నేపథ్యంలో 2027 కులగణన బీసీల రాజకీయ, సామాజిక భవిష్యత్తును నిర్ణయించే కీలకమైన డేటాబేస్‌గా మారనుంది.

సంఖ్యకు మించి… ఇది హక్కుల ప్రశ్న

బీసీల రాజకీయ భవిష్యత్తుపై చర్చ జరిగిన ప్రతిసారీ ఒక ప్రశ్న ముందుకు వస్తుంది—బీసీలు నిజంగా ఎంతమంది? దానికి ఇప్పటివరకు ఖచ్చితమైన సమాధానం లేకపోవడం విధాన నిర్ణయాల్లో పెద్ద లోపం.

ఒక వర్గం జనాభా ఎంత ఉందో తెలియకుండా ఆ వర్గానికి విద్య, ఉద్యోగాలు, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంలో ఎంత వాటా ఇవ్వాలన్నది ఎలా నిర్ణయిస్తాం? జనాభా నిష్పత్తికి అనుగుణంగా వనరుల పంపిణీ చేయాలంటే ముందుగా జనాభా నిష్పత్తి తెలియాలి. సామాజికంగా వెనుకబడిన వర్గాల కోసం ప్రత్యేక విధానాలు రూపొందించాలంటే వారి వాస్తవ పరిస్థితులు తెలియాలి.

అందుకే కులగణనను బీసీలకు కేవలం ఒక గణాంక ప్రక్రియగా కాకుండా సామాజిక న్యాయానికి ఆధార పత్రంగా చూడాలి.

ఇక్కడ మరో ముఖ్యమైన అంశాన్ని గుర్తించాలి. బీసీ అనే ఒకే గొడుగు కింద అనేక కులాలు, ఉపకులాలు, వృత్తి సమూహాలు ఉన్నాయి. వాటి సామాజిక, ఆర్థిక, విద్యా పరిస్థితుల్లో విపరీతమైన తేడాలు ఉన్నాయి. కొన్ని వర్గాలు కొంత పురోగతి సాధించి ఉండవచ్చు. మరికొన్ని ఇంకా అత్యంత వెనుకబాటుతనంలో ఉండవచ్చు. కాబట్టి కేవలం “బీసీలు ఎంతమంది?” అనే ప్రశ్నతో కులగణన ముగియకూడదు. బీసీలలో ఎవరు ఎంత వెనుకబడి ఉన్నారు? ఎవరికెంత ప్రాతినిధ్యం లభిస్తోంది? ఎవరు విధానాల ప్రయోజనాలను పొందుతున్నారు? ఎవరు ఇంకా అట్టడుగునే ఉన్నారు? అనే ప్రశ్నలకు కూడా భవిష్యత్‌ విధానాలు సమాధానం చెప్పాలి.

తెలంగాణ చూపించిన దారి

కులగణన విషయంలో తెలంగాణ పరిణామాలు దేశవ్యాప్త చర్చకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యతను తెచ్చాయి. తెలంగాణ ప్రభుత్వం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా కులసర్వే నిర్వహించి, దాని ఆధారంగా బీసీలకు స్థానిక సంస్థల్లో 42 శాతం రిజర్వేషన్లు కల్పించాలన్న చర్యలను ముందుకు తీసుకెళ్లింది. ముఖ్యమంత్రి రేవంత్‌రెడ్డి స్వయంగా కులగణనను సామాజిక న్యాయానికి ఆధారంగా పేర్కొన్నారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం వెల్లడించిన ప్రకారం, కులసర్వే ఆధారంగా బీసీలకు స్థానిక సంస్థలు, విద్య, ఉద్యోగాల్లో 42 శాతం రిజర్వేషన్లకు సంబంధించిన బిల్లులు శాసనసభ ఆమోదించి గవర్నర్‌కు పంపబడ్డాయి.

ఇది ఒక రాష్ట్రానికి సంబంధించిన రాజకీయ అంశం మాత్రమే కాదు. దేశవ్యాప్తంగా బీసీ ప్రాతినిధ్యంపై జరుగుతున్న చర్చకు తెలంగాణ ఒక ప్రయోగశాలగా మారింది.

అయితే ఇక్కడ ఒక విషయం స్పష్టంగా చెప్పాలి. కులగణన చేయడం ఒక దశ మాత్రమే; ఆ గణాంకాలను ప్రజా విధానాలుగా మార్చడం అసలు పరీక్ష.

లెక్కలు తీసి అల్మారాలో భద్రపరిస్తే సామాజిక న్యాయం రాదు. గణాంకాలు వెలువడిన తర్వాత వాటి ఆధారంగా రిజర్వేషన్లు, విద్యా అవకాశాలు, ఉపాధి, ఆర్థిక సహాయం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం, సంక్షేమ పథకాలు, బడ్జెట్‌ కేటాయింపులు పునఃసమీక్షించాల్సి ఉంటుంది.

బీసీల రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం ఎందుకు కీలకం?

భారతదేశంలో బీసీల రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై చర్చ కొత్తది కాదు. స్థానిక సంస్థల్లో రిజర్వేషన్లు ఉన్నప్పటికీ, రాష్ట్ర శాసనసభలు, పార్లమెంట్‌లో బీసీల ప్రాతినిధ్యం వారి జనాభా నిష్పత్తికి అనుగుణంగా ఉందా అన్న ప్రశ్న మాత్రం ఇంకా సమాధానం కోసం ఎదురుచూస్తూనే ఉంది.

రాజకీయ అధికారం లేకుండా సామాజిక న్యాయం పూర్తికాదు. ఎందుకంటే చట్టాలు చేసేది రాజకీయ వ్యవస్థే. బడ్జెట్‌ కేటాయింపులు చేసేది రాజకీయ వ్యవస్థే. అభివృద్ధి ప్రాధాన్యతలను నిర్ణయించేది రాజకీయ వ్యవస్థే. కాబట్టి బీసీల జనాభా ఎంతన్నది తెలుసుకోవడం ఎంత ముఖ్యమో, ఆ జనాభాకు అనుగుణంగా నిర్ణయాధికార సంస్థల్లో వారి ప్రాతినిధ్యం ఎంతన్నది కూడా అంతే ముఖ్యం.

ఇక్కడే కులగణన 2027 బీసీల రాజకీయ భవిష్యత్తుతో ముడిపడుతుంది.

గణాంకాలు బీసీల వాస్తవ జనాభాను స్పష్టంగా చూపిస్తే, భవిష్యత్తులో రాజకీయ పార్టీల అభ్యర్థుల ఎంపిక, నియోజకవర్గాల సామాజిక సమీకరణాలు, ఎన్నికల మేనిఫెస్టోలు, సంక్షేమ విధానాలు, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై ఒత్తిడి—అన్నింటిపైనా దాని ప్రభావం ఉండే అవకాశం ఉంది.

అయితే బీసీల రాజకీయ సాధికారత అంటే కేవలం ఎన్నికల్లో ఎక్కువ టికెట్లు ఇవ్వడం కాదు. ఎన్నికైన ప్రతినిధులు నిర్ణయాత్మక స్థానాల్లో ఉండటం, పాలనలో భాగస్వామ్యం కావడం, విధాన రూపకల్పనలో తమ వాణిని వినిపించడం, ఆర్థిక వనరుల పంపిణీలో ప్రభావం చూపడం కూడా అవసరం.

2027 కులగణనలో జాగ్రత్తలు అత్యంత అవసరం

కులగణనకు నిర్ణయం తీసుకోవడం ఎంత ముఖ్యమో, దాన్ని శాస్త్రీయంగా నిర్వహించడం అంతకంటే ముఖ్యం.

కులాల పేర్లలో ప్రాంతానుసారం మార్పులు, ఒకే కులానికి వేర్వేరు పేర్లు, ఉపకులాలు, పర్యాయపదాలు, స్థానిక పేర్లు వంటి అనేక సవాళ్లు ఉన్నాయి. డేటా ఎంట్రీలో చిన్న పొరపాటు కూడా భవిష్యత్‌ విధానాలపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.

ఈసారి దేశంలో తొలిసారిగా జనగణన డిజిటల్‌ విధానంలో నిర్వహించనున్నారు. మొబైల్‌ ఆధారిత డేటా సేకరణ, కేంద్రీకృత పర్యవేక్షణ, డేటా భద్రతా వ్యవస్థలు, స్వీయ గణనకు అవకాశం వంటి ఏర్పాట్లు చేస్తున్నారు. సుమారు 30 లక్షల మంది ఫీల్డ్‌ సిబ్బంది ఈ మహా ప్రక్రియలో భాగస్వాములు కానున్నారు.

సాంకేతికత తప్పులను తగ్గించవచ్చు. కానీ సాంకేతికత ఒక్కటే ఖచ్చితమైన కులగణనకు హామీ కాదు. ఫీల్డ్‌ స్థాయిలో శిక్షణ పొందిన సిబ్బంది, స్పష్టమైన మార్గదర్శకాలు, ప్రజల్లో అవగాహన, కులపేర్ల ప్రామాణీకరణ, డేటా ఆడిట్‌, ఫిర్యాదు పరిష్కార వ్యవస్థలు కూడా అవసరం.

ప్రజలు తమ కుల వివరాలను సరిగ్గా నమోదు చేసుకోవడం కూడా అంతే కీలకం. కేంద్రం ఇప్పటికే కులానికి సంబంధించిన ప్రశ్నలు రెండో దశలో ఖరారు చేసి నోటిఫై చేయనున్నట్లు స్పష్టం చేసింది.

అందువల్ల 2027 కులగణనను రాజకీయ పార్టీలు మాత్రమే కాకుండా సామాజిక సంస్థలు, బీసీ సంఘాలు, మేధావులు, విద్యావేత్తలు, యువత, ప్రజా ప్రతినిధులు బాధ్యతగా తీసుకోవాలి.

కులగణన ఫలితాలు పారదర్శకంగా బయటకు రావాలి

కులగణన అనంతరం మరో పెద్ద ప్రశ్న—డేటా ఎప్పుడు? ఎలా? ఎంతవరకు ప్రజలకు అందుబాటులోకి వస్తుంది?

ఇది అత్యంత కీలకమైన అంశం.

గణాంకాలు సేకరించిన తర్వాత అవి కేవలం ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో ఉండిపోకూడదు. ప్రజలకు అర్థమయ్యే విధంగా రాష్ట్రాల వారీగా, సామాజిక వర్గాల వారీగా, విద్యా-ఆర్థిక పరిస్థితుల ఆధారంగా విశ్లేషించగలిగే డేటా అందుబాటులో ఉండాలి. వ్యక్తిగత గోప్యతను కాపాడుతూ సమగ్ర సామాజిక గణాంకాలను ప్రజా విధానాల కోసం ఉపయోగించేందుకు వీలు కల్పించాలి.

ఎందుకంటే ప్రజాస్వామ్యంలో డేటా కూడా ఒక ప్రజా వనరే.

సరైన గణాంకాలు లేకుండా చేసే విధానాలు అంచనాలపై ఆధారపడతాయి. అంచనాలపై ఆధారపడిన విధానాలు కొందరికి ప్రయోజనం చేకూర్చినా, అత్యంత వెనుకబడినవారిని మళ్లీ పక్కకు నెట్టే ప్రమాదం ఉంటుంది.

బీసీలకు ఇది రాజకీయ మేల్కొలుపు కావాలి

కులగణన 2027ను బీసీ సమాజం కేవలం తమ జనాభాను నిరూపించుకునే కార్యక్రమంగా చూడకూడదు. ఇది తమ సామాజిక స్థితిని అర్థం చేసుకునే అవకాశం. తమ హక్కులను శాస్త్రీయ ఆధారాలతో డిమాండ్‌ చేసే అవకాశం. రాజకీయ నాయకత్వాన్ని పునర్నిర్వచించుకునే అవకాశం.

బీసీ యువతకు ఇది మరింత ముఖ్యమైన విషయం. జనాభా ఎంత ఉందన్నది తెలుసుకోవడం ఒక విషయం. ఆ జనాభాలో విద్యావంతులు ఎంతమంది? ఉన్నత విద్యలో ఎంతమంది? ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో ఎంతమంది? ప్రైవేట్‌ రంగంలో పరిస్థితి ఏమిటి? వ్యాపారాల్లో వారి వాటా ఎంత? భూమి, ఆస్తి, ఆదాయాల్లో పరిస్థితి ఏమిటి? వంటి ప్రశ్నలకు సమాధానాలు వెతకాలి.

అప్పుడే బీసీ రాజకీయాలు నినాదాల నుంచి విధానాల దిశగా ప్రయాణిస్తాయి.

కేవలం ఎన్నికల సమయంలో బీసీలను గుర్తు చేసుకునే రాజకీయ సంస్కృతికి ముగింపు పలకాల్సిన సమయం వచ్చింది. బీసీల సమస్యలు ఐదేళ్లకోసారి ఎన్నికల అంశాలుగా కాకుండా నిరంతర పాలనా అంశాలుగా మారాలి.

సామాజిక న్యాయం అంటే ఎవరికీ వ్యతిరేకం కాదు

కులగణనపై చర్చ జరుగుతున్నప్పుడు మరో అపోహను తొలగించాలి. ఒక వర్గానికి ప్రాతినిధ్యం పెరగడం అంటే మరో వర్గానికి నష్టం జరగాలని అర్థం కాదు. సామాజిక న్యాయం అనేది పోటీని పెంచడం కాదు; అవకాశాలను సమతుల్యం చేయడం.

భారత రాజ్యాంగం సమానత్వాన్ని ప్రకటించింది. అదే సమయంలో చారిత్రకంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు ప్రత్యేక అవకాశాలు కల్పించే బాధ్యతను కూడా రాష్ట్రంపై ఉంచింది. ఈ రెండింటి మధ్య సమతుల్యతే భారత ప్రజాస్వామ్య ప్రత్యేకత.

కాబట్టి బీసీల జనాభా, వారి సామాజిక-ఆర్థిక స్థితిగతులపై శాస్త్రీయ సమాచారం బయటకు రావడం దేశాన్ని విభజించదు. సరైన విధానాలతో ఉపయోగిస్తే అది దేశాన్ని మరింత సమానత్వ దిశగా తీసుకెళ్లగలదు.

రాజకీయ పార్టీలు కూడా ఆత్మపరిశీలన చేయాలి

కులగణన ఫలితాలు వచ్చిన తర్వాత రాజకీయ పార్టీలకు కూడా ఒక అద్దం పడుతుంది.

బీసీలు జనాభాలో ఎంతమంది ఉన్నారు? ఆ జనాభాకు అనుగుణంగా పార్టీల్లో పదవులు ఎంత? అభ్యర్థిత్వాలు ఎంత? మంత్రివర్గాల్లో ప్రాతినిధ్యం ఎంత? కీలక సంస్థల్లో వాటా ఎంత? అనే ప్రశ్నలు సహజంగానే ముందుకు వస్తాయి.

ఇకపై బీసీలను కేవలం ఓటు బ్యాంకుగా చూసే రాజకీయాలకు కాలం చెల్లాలి. బీసీలను పాలనా భాగస్వాములుగా గుర్తించే రాజకీయ సంస్కృతి రావాలి.

అది జరిగినప్పుడే కులగణన గణాంకాలు నిజమైన ప్రజాస్వామ్య ఫలితాలుగా మారతాయి.

చివరికి…

2027 కులగణన బీసీలకు ఒక చారిత్రక అవకాశాన్ని అందిస్తోంది. కానీ అవకాశం వచ్చినంత మాత్రాన ఫలితం దక్కదు. ఖచ్చితమైన లెక్కలు, పారదర్శక డేటా, శాస్త్రీయ విశ్లేషణ, సముచిత విధానాలు, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం—ఈ ఐదు కలిసినప్పుడే సామాజిక న్యాయం సాధ్యమవుతుంది.

కులగణనలో బీసీల సంఖ్య ఎంత వస్తుందన్నదే అసలు ప్రశ్న కాదు. ఆ సంఖ్య వెలుగులోకి వచ్చిన తర్వాత దేశ పాలనా వ్యవస్థ ఏమి చేస్తుందన్నదే అసలు ప్రశ్న.

ఎన్ని దశాబ్దాలుగా వెనుకబాటుతనాన్ని మోస్తున్న వర్గాలకు విద్యలో, ఉద్యోగాల్లో, ఆర్థిక రంగంలో, రాజకీయాల్లో సముచిత అవకాశాలు కల్పించగలమా? జనాభా నిష్పత్తికి అనుగుణంగా రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై నిజాయితీగా చర్చించగలమా? అత్యంత వెనుకబడిన బీసీ వర్గాలను గుర్తించి వారికి ప్రత్యేక విధానాలు రూపొందించగలమా? గణాంకాలను ఓట్ల లెక్కల కోసం కాకుండా సామాజిక మార్పు కోసం ఉపయోగించగలమా?

ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పాల్సిన బాధ్యత కేంద్రానిదే కాదు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, రాజకీయ పార్టీలు, ప్రజా ప్రతినిధులు, సామాజిక సంస్థలు, మేధావులు, బీసీ ఉద్యమ నాయకత్వం—అందరిదీ.

కులగణన 2027 బీసీల జనాభాను లెక్కించే ప్రక్రియ మాత్రమే కాదు; భారత ప్రజాస్వామ్యంలో ప్రాతినిధ్యం, సమానత్వం, సామాజిక న్యాయం అనే మూడు విలువలను పునఃపరిశీలించే చారిత్రక సందర్భం.

సంఖ్యలు నిజాన్ని చెబుతాయి.
నిజాలు విధానాలను మార్చాలి.
విధానాలు అవకాశాలను సృష్టించాలి.
అవకాశాలు రాజకీయ సాధికారతకు దారి తీయాలి.

అప్పుడే కులగణనకు అర్థం ఉంటుంది. అప్పుడే సామాజిక న్యాయానికి పరిపూర్ణత వస్తుంది.

— గుజ్జ సత్యం
ఎం.కాం., బి.ఎల్‌.ఐఎస్‌సి., పీజీడీసీఏ
చీఫ్ ఎడిటర్, సత్య తెలంగాణ